نخستین نشست فصلی محمدباقر نریمانی، رئیس کل دادگستری استان کهگیلویه و بویراحمد، با رؤسا و دادستانهای حوزههای یازده گانه قضایی استان برگزار شد. در این نشست، رئیس کل دادگستری استان سخنان مهمی را درباره ارتقای وضعیت کمی و کیفی حوزههای قضایی، کاهش اطاله دادرسی، استفاده از ظرفیتهای بومی برای صلح و سازش و انضباط تشکیلاتی بیان کرد.
پاسخگویی عملکردی قضات و برنامهمحوری
نریمانی در ابتدای این نشست با اشاره به پایان دوران مدیریت سنتی در دستگاه قضا گفت: امروز تمام شعب، موجودی پروندهها، معوقات، روز تعویق، نوع آرای، ابلاغ الکترونیک و سایر شاخصها بهراحتی قابل استخراج است و هر قاضی باید شخصاً پاسخگوی عملکرد خود باشد.
وی افزود: در بازدیدهای شهرستانی، عملکرد تمام همکاران بر اساس آمار سامانهای بررسی خواهد شد و بدون برنامهریزی و هدفگذاری ماهانه، سهماهه و ششماهه امکان پیشرفت وجود ندارد.
رئیس کل دادگستری استان با اشاره به وجود پروندههای پشتخط مانده در استان، بر تصمیمگیری معقول و اجرای دقیق برنامه برای تعیینتکلیف این پروندهها تأکید کرد و گفت: تمرکز همه باید بر وظایف اصلی و ذاتی دستگاه قضایی باشد؛ مسائل حاشیهای نهتنها امتیازی ندارد بلکه نزد بنده نقطه منفی محسوب میشود.
کاهش اطاله دادرسی، اتقان آرا و ساماندهی آمار
نریمانی با بیان اینکه کاهش اطاله دادرسی یکی از اصلیترین خواستههای مردم از دستگاه قضاست، تصریح کرد: رسیدگیهای طولانی، اثر بازدارندگی و تربیتی مجازات را از بین میبرد و هدف دادرسی را بیخاصیت میکند.
وی در همین زمینه بر مدیریت «روز تعویق» و «مانده پروندهها» در نظام آماری جدید تأکید کرد و هشدار داد که هر تعداد پرونده مانده، پس از ضرب در میانگین روز تعویق استان، از عملکرد مثبت شعب کسر میشود؛ بنابراین کاهش صرف روز تعویق بدون حفظ مانده، نتیجه واقعی ندارد.
رئیس کل دادگستری استان درباره کیفیت آرای نیز گفت: در سند تحول و تعالی قضایی، اتقان آرا در دو موضوع «عدم نقض آرا» و «اقناع آرا» بررسی میشود.
به گفتهی وی، اقناع آرا اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا رأیی که طرفین را قانع کند، ریشه اختلاف را میخشکاند و از بروز کدورتهای بعدی جلوگیری میکند.
وی از قضات خواست در پروندههای مستعد، حتی در جریان رسیدگی بدوی یا تجدیدنظر، بهجای صدور رأی، از «گزارش اصلاحی» استفاده کنند تا هم پرونده با صلح مختومه شود و هم قاضی از آسیبها و شکایتهای احتمالی مصون بماند.
استفاده از ظرفیت صلح و سازش و ظرفیتهای بومی استان
رئیس کل دادگستری استان کهگیلویه و بویراحمد با اشاره به بافت قبیلهای و عشیرهای استان، این ویژگی را از دو زاویه قابل بررسی دانست: از یک سو احتمال نزاع و درگیری و از سوی دیگر ظرفیت بزرگان، ریشسفیدان و معتمدان محلی برای حلوفصل اختلافات.
وی تأکید کرد: در صلح و سازش، ریشه نزاع از بین میرود، اما در رأی قضایی ممکن است کدورت باقی بماند؛ بنابراین باید از ظرفیت بزرگان و معتمدان برای ایجاد سازش واقعی استفاده کرد.
نریمانی همچنین به ظرفیت قابل توجه سادات در این استان اشاره کرد و گفت: بررسیها نشان میدهد نزدیک به ۳۵ تا ۴۰ درصد جمعیت استان را سادات تشکیل میدهند که این یک ظرفیت کمنظیر برای حل اختلافات و تقویت صلح و سازش است.
وی از رؤسای دادگستری و دادستانها خواست از این ظرفیت در چارچوب ضوابط و با حفظ استقلال قضایی بهره بگیرند.
پیشگیری از وقوع جرم متناسب با بافت استان
رئیس کل دادگستری استان کهگیلویه و بویراحمد بر لزوم ورود جدی معاونت پیشگیری و دادستانها به موضوعات پیشگیرانه تأکید کرد و گفت: برنامههای پیشگیری باید متناسب با بافت جمعیتی و آسیبهای هر شهرستان تدوین شود.
وی نمونههایی مانند تفکیک و فروش زمینهای خام بدون پیشبینی معابر، فضای سبز و کاربریهای آموزشی را از مواردی دانست که بعدها به انبوهی از پروندههای حقوقی و کیفری تبدیل میشود.
همچنین بررسی نقاط حادثهخیز تصادفات و ورود به موقع به تقسیمهای غیراصولی اراضی از دیگر مواردی بود که نریمانی بر آن تأکید کرد.
هماهنگی درونسازمانی، رضایتمندی مردم و ملاقاتهای مردمی
رئیس کل دادگستری استان کهگیلویه و بویراحمد با یادآوری اینکه رئیس دادگستری، رئیس حوزه قضایی است و دادستان در کنار او از ارکان مدیریت قضایی شهرستان محسوب میشود، بر لزوم ارتباط کاری مؤثر و دوستانه بین این دو مقام تأکید کرد و گفت: وقتی بین رئیس دادگستری و دادستان تعامل سازنده نباشد، نمیتوان از زیرمجموعه انتظار انضباط داشت؛ رئیس و دادستان باید الگوی نظم و حضور باشند.
وی همچنین با اشاره به اهمیت رضایتمندی مردم از دستگاه قضا، از همکاران خواست قاطعیت خود را در قلم و رأی نشان دهند، نه در برخورد تند با مراجعان.
نریمانی گفت: بسیاری از نارضایتیها از برخورد ماست، نه از رأی ما؛ مردم باید بتوانند حرفشان را بزنند و ما نیز باید پاسخگو باشیم.
وی اعلام کرد روزهای دوشنبه بهصورت روزمره ملاقاتهای مردمی در تمام حوزههای قضایی استان برگزار شود و درِ اتاق رؤسا و دادستانها به روی مردم باز باشد.
ارتباط با مسئولان، اجتناب از ورود سیاسی و مدیریت فضای مجازی
رئیس کل دادگستری استان کهگیلویه و بویراحمد با تأکید بر حفظ شأن و استقلال قضایی، ارتباط با مسئولان، ائمه جمعه، نمایندگان و فرماندهان انتظامی را برای پیشبرد بهتر امور ضروری دانست و گفت: اقتدار قضایی به این نیست که جواب سلام کسی را ندهیم، بلکه به این است که در رأی و دستور قاطع باشیم و هیچ فشاری نتواند رأی بهحق را تغییر دهد.
وی همچنین از قضات خواست از ورود به حوزههای سیاسی و جناحبندیها بهویژه در انتخابات پرهیز کنند و بیطرفی خود را در جایگاه قضاوت حفظ نمایند.
رئیس کل دادگستری استان کهگیلویه و بویراحمد درباره حضور در فضای مجازی نیز هشدار داد و گفت: اخبار و گزارشهای دادگستری استان باید فقط از طریق روابط عمومی منتشر شود و حضور پررنگ قضات در فضای مجازی میتواند آنان را در معرض آسیب قرار دهد.
ساماندهی کارشناسی، اجرای احکام و دادرسی الکترونیک
نریمانی با اشاره به مشکلات ناشی از تأخیر در اعلام نظر کارشناسی، از قضات خواست برای هر دستور کارشناسی یا استعلام، زمان مشخص تعیین کنند و نگذارند پروندهها به دلیل بیتوجهی به زمانبندی، معطل بماند.
وی همچنین بر تعیین دستمزد کارشناسان بهصورت منصفانه تأکید کرد تا دادرسی برای مردم بیش از حد گران نشود و در عین حال انگیزه کارشناسان نیز حفظ شود. بهروزرسانی سامانه استعلام کارشناسان و مشخص بودن تخصص آنان از دیگر موارد مطرحشده در این نشست بود.
رئیس کل دادگستری استان در بخش دیگری از سخنان خود، اجرای احکام را ادامه منطقی دادرسی دانست و گفت: اگر اجرا به درستی انجام نشود، تمام زحمات مراحل دادسرا، دادگاه و تجدیدنظر بیاثر میماند.
وی همچنین درباره دادرسی الکترونیک تأکید کرد: اجرای ناقص این شیوه و پرینت گرفتن از پروندهها پس از ارجاع، صرفاً بازی با آمار است و باید مسیر دادرسی الکترونیک بهصورت کامل و واقعی اجرا شود.
حمایت از قضات سالم و اختصاص شعب تخصصی
نریمانی با بیان اینکه «سلامت، صداقت و عملکرد» سه معیار اصلی حمایت از همکاران قضایی است، گفت: هر کس این سه ویژگی را داشته باشد، مورد حمایت کامل ماست و از حقوق و جایگاه او دفاع خواهیم کرد.
وی افزود: در مقابل، اگر فردی فاقد این ویژگیها باشد، نمیتوان از او انتظار کار قضایی مطلوب داشت.
رئیس کل دادگستری استان همچنین از اختصاص شعب تخصصی برای رسیدگی به امور مهم خبر داد و گفت: موضوعات تخصصی مانند تجارت، ورشکستگی، جرائم اینترنتی و پروندههای خاص نیازمند قضات با دانش و دقت بیشتر است و این شعب میتوانند ضمن افزایش سرعت، کیفیت رسیدگی را نیز بالا ببرند.
در پایان این نشست، نریمانی با اعلام برنامه بازدید از تمام حوزههای قضایی استان در هفتههای آینده، از رؤسا و دادستانها خواست با تمام توان و بر اساس ضوابط، به مردم خدمت کنند و گفت: هرچه با سلامت و عدالت کار کنیم، دعای مردم و برکت آن برای ما و خانوادههایمان باقی خواهد ماند.
در این نشست مسئولان قضایی حوزههای قضایی با تعیین وقت مناسب، به بیان نقطه نظرات و دیدگاههای خود پرداختند.
دادستان مرکز استان کهگیلویه و بویراحمد:ارجاع مستقیم پرونده به قاضی و کاهش واقعی موجودی، سیاست محوری دادگستری استان در سال جاری است
سید وحید موسویان با قدردانی از عملکرد همکاران قضایی در تأمین امنیت و مدیریت بحران، بر تداوم مسیر کاهش موجودی پروندهها، توسعه دادرسی الکترونیک و پرهیز از تخریب و غیبت در مجموعه قضایی تأکید کرد.
موسویان در این نشست با اشاره به شیوه برگزاری جلسات هماندیشی اظهار داشت: در گذشته معاونان نیز در همایشها حضور مییافتند و مباحث خود را ارائه میکردند؛ این شیوه سبب میشود از دیدگاههای همهی همکاران استفاده شود.
وی انتخاب دادستانهای حوزههای قضایی را حاصل کار کارشناسی و بررسیهای منطقهای دانست و گفت: انتخاب افراد بر اساس روانشناسی منطقه، ملاحظات امنیتی، قومیتی و شناخت از تجربه و قاطعیت همکاران انجام شده است. این دوستان از نخبگان استان هستند و کارنامه آنان در مدیریت قضایی پیشتر اثبات شده است.
دادستان مرکز استان در بخش دیگری از سخنان خود با تبریک به نریمانی و قدردانی از دوره مسئولیت افراسیاب، بر ضرورت حفظ وحدت و همدلی در مجموعه قضایی تأکید کرد و گفت: از همه همکاران انتظار داریم همانگونه که با دکتر افراسیاب همکاری برادرانه داشتند، با مسئول جدید نیز بیش از پیش همراهی کنند.
موسویان در تشریح اولویتهای کاری سال جاری گفت: کاهش پروندههای قرمز و خاکستری، توسعه دادرسی تمام الکترونیک، ارجاع مستقیم پرونده به قاضی و کاهش واقعی موجودی از سیاستهای اصلی است. استفاده از ظرفیت سازش در مراجع انتظامی و شوراهای حل اختلاف باید بهگونهای باشد که اصلاً پروندهای به کاغذ تبدیل نشود.
وی با اشاره به شفافیت موجود در آمار پروندهها افزود: ۸۵ تا ۹۰ درصد موجودی ما واقعی است و مابقی عمدتاً در شوراهای حل اختلاف یا در مسیر مصالحه قرار دارد. پیشنهاد میکنم برای تعیین تکلیف پروندههای باقیمانده، دو شعبه ویژه در محاکم حقوقی و صلح در نظر گرفته شود تا با دریافت بخشی از پروندهها و توقف چندماهه ورودی، بتوانیم به روز شویم.
دادستان مرکز استان با اشاره به پاسخگویی مستمر دادستانها در تمام ایام هفته گفت: یکی از دلایل کاهش مراجعه ارباب رجوع از شهرستانها به مرکز استان، همین پاسخگویی مطلوب همکاران در حوزه هاست.
وی در پایان با قدردانی از تلاش همه دادستانها و رؤسای دادگستری استان، ابراز امیدواری کرد با تداوم همدلی، شفافیت و کار جهادی، دادگستری استان جایگاه مؤثر خود را در حاکمیت و میان مردم حفظ کند.