کد خبر: ۲۶۲۷۴

تاریخ: ۲۸ مرداد ۱۴۰۳ - ۱۹:۴۹

/دانستنی‌های بارداری/

در مسیر مادر شدن

بارداری یکی از تصمیمات بسیار مهم‌ در زندگی افراد است که می‌تواند تغییرات زیادی در زندگی زوجین ایجاد ‌کند. این تصمیم باید آگاهانه و با در نظر داشتن تمامی ‌مسائل و نکات انجام شود و از آنجا که سبک زندگی در دوران قبل از بارداری، بارداری فرد را تحت تاثیر قرار می‌دهد، بنابراین ضروری است که خانواده‌ها با آگاهی و آمادگی کامل تصمیم به باردار شدن و فرزندآوری داشته باشند.

ایسنا: مریم میرپور، متخصص زنان و زایمان در گفت‌وگو با ایسنا ، در خصوص اقدامات پیش از بارداری اظهار کرد: زوج‌ها باید قبل از اقدام به بارداری، چکاپ‌های پزشکی و آزمایشات لازم را که شامل بررسی وضعیت تیروئید، واکسیانسیون و مشکلات ژنتیکی است، انجام دهند، تا از عدم وجود مشکلات پزشکی برای بارداری اطمینان حاصل کنند.

وی افزود: در صورت وجود ارتباط فامیلی نزدیک زوج مانند پسرخاله، پسردایی، مشاوره ژنتیک به آن‌ها توصیه می‌شود تا از بروز ناهنجاری‌های ژنتیکی از جمله بیماری‌های قلبی یا ناهنجاری کلاب‌فوت جلوگیری شود. همچنین، اگر در خانواده مشترک زوجین، بیماری ژنتیکی وجود داشته باشد، که به صورت نهفته بتواند بر روی ژن پدرو مادر تاثیر بگذارد باید به مشاور ژنتیک مراجعه کنند.

میرپور گفت: علاوه بر موارد ذکر شده، ناهنجاری‌های دیگری هم وجود دارد که مربوط به  ژنتیک نیست، بلکه سن مادر و مشکلات دیگری می‌تواند موثر باشد که از روش غربالگری قابل کنترل است.

این متخصص زنان و زایمان با اشاره به تغییرات فیزیولوژیک در بارداری، ادامه داد: خانم‌ها ممکن است در دوران بارداری با تغییرات جسمی و روحی و  مشکلاتی اعم از تهوع، تپش قلب، تنگی نفس، تکرر ادرار، کم‌خوابی و اختلالات گوارشی مواجه شوند که نیاز به حمایت خانواده خصوصا بزرگترها مانند مادربزرگها و همسر دارند.

وی با بیان اینکه این تغییرات در خانم‌هایی که بارداری اولشان است، شایع‌تر است، افزود: این تغییرات جسمی و روحی بیشتر اوقات با حمایت بستگان رفع می‌شود، اما اگر تغییرات شدید باشد و با حمایت بستگان رفع نشود، باید به روانشناس مراجعه کنند.

در دوران بارداری نباید در هیچ نوع ماده غذایی افراط کرد

این متخصص زنان و زایمان در خصوص افزایش وزن نیز گفت: از آنجا که افزایش وزن  در خانم‌ها، می‌تواند بر روی بارداری تاثیرات منفی بگذارد، بنابراین بهتر است قبل از بارداری کنترل وزن، انجام شود.

میرپوردر رابطه با تغذیه در بارداری، عنوان کرد: مصرف مواد غذایی سالم و متنوع، از جمله پروتئین‌ها، کربوهیدرات و چربی‌های مفید ضروری است؛ در این دوران حتی‌الامکان باید از مصرف قهوه  جلوگیری شود، همچنین  از ماهی‌هایی که جیوه دارند نیز پرهیز کنند ولی ماهی‌هایی که جیوه نداشته باشد منعی برای مصرف ندارند.

این متخصص زنان و زایمان ادامه داد: همچنین مادرانی که بیماری‌هایی از جمله افزایش وزن، دیابت، چربی و فشارخون دارند، باید رعایت‌های لازم را انجام دهند. در دوران بارداری تغذیه شیر و تخم‌مرغ بسیار ضروری است، چون دارای کلسیم و پروتئین است؛ مصرف گوشت قرمز به دلیل آهن بسیار توصیه می‌شود، ولی نباید در دوران بارداری در هیچ نوع ماده غذایی افراط  کرد، چون افزایش وزن بیش از حد، خودش یک نوع خطر به شمار می‌رود. همچنین، باید از مصرف الکل و سیگار خودداری شود.

از فعالیت‌هایی که دمای بدن را بالا می‌برد پرهیز کنید

وی در زمینه سایر نکاتی که مادران باردار باید مدنظر قرار دهند، خاطرنشان کرد: ورزش‌های ملایم مانند شنا در اوایل بارداری و پیاده روی در اواخر بارداری توصیه می‌شود، اما باید از فعالیت‌هایی که دمای بدن را بالا می‌برد پرهیز کرد. خانم‌ها باید در طول بارداری، به طور منظم هر ماه و از ۲۸ هفته تا ۳۶ هفته هر ۱۵ روز به پزشک خود مراجعه کنند و  به محض مشاهده علائمی مانند لکه‌بینی، درد شدید در ساق پا، خروج ترشحات، ورم، تاری دید، مشکلات معده و استفراغ‌های شدید، باید فورا به پزشک مراجعه کنند.

میرپور تصریح کرد:  امروزه استراحت مطلق به دلایل عوارضی  که به همراه دارد از جمله منقبض شدن خون در رگ، کمتر توصیه می‌شود و به جای آن، فعالیت‌های سبک جایگزین شده است. خانم های شاغل در حین کار از نشستن زیاد پرهیز کنند. همچنین از انجام کارهای سنگین، در بارداری خودداری شود.

وی افزود: خانم‌هایی که شغل آن‌ها طوری است که در معرض اشعه ایکس قرار می‌گیرند باید از فعالیت در آنجا پرهیز کنند. سفرکردن و استفاده از وسیله نقلیه، در دوران بارداری با رعایت الزامات امکان پذیر است. همچنین، در پروازهای هوایی منعی وجود ندارد، اما شرکت‌های هواپیمایی به دلیل مشکلاتی که می‌تواند اتفاق بیفتد ازمسافرت خانم‌های باردار بیش از ۳۲ هفته جلوگیری می‌کنند.

این متخصص زنان و زایمان در رابطه با مصرف دارو در دوران بارداری توضیح داد: مصرف دارو و موادغذایی در سه‌ماه اول به دلیل تشکیل ارگان‌های جنین، از اهمیت بالایی برخوردار است، همچنین باید از مصرف بعضی از داروهای گیاهی پرهیز شود. در سه‌ماه دوم زمانی که  وزن مادر افزایش پیدا می‌کند، مراقبت‌های خاص خودش را دارد.

وی در ادامه تأکید کرد:  سه ماه سوم بارداری بیشترین زمانی است که وزن جنین افزایش پیدا می‌کند، بنابراین مراقبت‌های لازم برای  طی کردن این سه‌ماه سوم، برای آنکه  منجر به زایمان زودرس و مشکلات دیگر برای مادر و فرزند نشود، خیلی اهمیت دارد.

بهترین زمان بارداری، قبل ۴۰ سالگی است

میرپور در پاسخ به سوالی در خصوص سن بارداری مطرح کرد: زوجین بعد از اینکه زندگی خود را در مدت زمانی ۶ ماه تا ۱ سال به ثبات رساندند و هیچ مشکلی زندگی زوجین را تهدید نمی‌کرد، می‌توانند بلافاصله اقدام به بارداری کنند. همچنین، اگر سن پدرومادر ۳۰ سال به بالا باشد، باید هرچه سریع‌تر اقدام به تکمیل خانواده کنند.

وی افزود: خانم‌ها باید به سن خود توجه کنند و در صورت امکان، بارداری را در سنین پایین‌تر انجام دهند، تا از بروز مشکلات مرتبط با افزایش سن جلوگیری شود. بهترین زمان بارداری قبل ۴۰ سالگی است، البته بعد از ۴۰ سال بارداری غیر ممکن نیست اما می‌تواند مشکلاتی مانند دیابت، افزایش وزن، فشارخون و ... ایجاد کند، بنابراین، فرزندآوری یکی از دلایل مهم ازدواج است و روند آن بسیار اهمیت دارد. همچنین، به دلیل کاهش فرزندآوری در کشور توصیه می‌شود زمان باروری به  سنین بالا موکول نشود.

این متخصص زنان در رابطه با نحوه خوابیدن خانم باردار توضیح داد: : تا قبل از ماه پنجم بارداری که رحم کوچک است  خوابیدن به پشت و پهلو مشکلی ایجاد نمی‌کند، ولی بعد از ماه پنج به بعد که رحم بزرگتر می‌شود، بهتر است نحوه خوابیدن مایل به سمت چپ باشد تا کاهش فشار بر عروق بزرگ، انجام شود.

وی در مورد امکان تعیین جنسیت جنین اظهار کرد: انتخاب تعیین جنسیت امکان‌پذیر است که با استفاده از روش‌ آی وی اف، قابل تعیین است و  با این روش، جنس دلخواه برای زوجین اتفاق می‌فتد، ولی در موارد و شرایط  خاص دیگر مانند مادری که فرزندان دختر او همه  بیمار هستند و به همین دلیل پسر می‌خواهد هم تعیین جنسیت قابل انجام است اما این روش تعیین جنسیت، نسبت به روش آی وی اف هزینه بالایی دارد.

میرپور ادامه داد: روش دیگر برای تعیین جنسیت، آی یو آی نام دارد، که به معنای جداسازی کروموزوم‌ها است و  کمی خطا دارد، ولی ۸۰ درصد می‌تواند درست پیش رود، همچنین راهکارهای تعیین جنسیت با داروگیاهی نیز  امکان پذیر است که درصد بسیار اندکی می‌تواند بر تعیین جنسیت داشته باشد.

در زمینه زایمان طبیعی باید از سنین مدرسه فرهنگ‌سازی شود

وی در خصوص، گرایش خانم‌ها بر زایمان سزارین نسبت به طبیعی، گفت: زایمان طبیعی باید به عنوان فرهنگی که نسبت به سزارین بیشتر به نفع مادر است، از زمان مدرسه در ذهن دخترها شناخته شود. خانم‌هایی که تحرک بیشتر و پیاده‌روی منظمی داشته باشند شانس بیشتری برای زایمان طبیعی دارند.

این متخصص زنان و زایمان ادامه داد: بیشترین ترسی که در ذهن خانم‌های باردار از زایمان طبیعی است مربوط به تجربیات مادر بر زایمان خود که نتوانسته است طبیعی زایمان کند، اتفاق می‌افتد.

وی افزود:  متأسفانه بیشتر بیمارستان‌های ما زایمان اپیدورال را به دلایل متعددی ندارند، زایمان اپیدورال باعث کاهش درد زایمان طبیعی می‌شود و می‌تواند آمار بالای سزارین را در کشور ما کاهش دهد.

این متخصص زنان و زایمان ادامه داد: بیشتر خانم های باردار برای اینکه سزارین شوند، از شهرهای مختلف به تهران مراجعه می‌کنند. باید آمار سزارین اندیکاسیون‌ محور باشد، زایمان سزارین باید بر پایه دلایل درستی در بیمارستان‌ها انجام شود. اکثر بیمارستان‌ها درخواست زایمان سزارین را از طرف مادر قبول نمی‌کنند. بنابراین بیمارستان‌ها باید شرایطی فراهم کنند که مادر یک زایمان طبیعی و راحتی را انجام دهد و توصیه می‌شود خانم‌های باردار برای روش زایمان خود سختگیری نکنند.

میرپور، با اشاره به سقط جنین، مطرح کرد: در کشور ما سقط جنین جرم است و مجوز ندارد ولی گاه به صورت غیرقانونی با شیوه‌های غیررسمی در سطح کشور انجام می‌شود.

مریم میرپور دررابطه با سقط‌های جنین غیرقانونی، خاطرنشان کرد: امروزه باتوجه به اینکه مسئله امنیتی شده است مبارزه با این موضوع راحت‌تر شده است وقتی که این جرم سنگین‌تر شده بعضی از آن افرادی که این جرم را مرتکب می‌شدند این کار را کنار گذاشتند ولی متاسفانه این مسئله هنوز وجود دارد.

میرپور با بیان اینکه  متأسفانه قرص‌های سقط جنین در سطح شهر قابل دسترس است، با هشدار در زمینه کاهش فرزندآوری در افراد توانگر، افزود: زوج‌هایی که امکانات مالی و رفاهی بالاتری نسبت به بقیه برخوردار هستند، فرزندآوری را وظیفه خود بدانند.