کد خبر: ۱۹۰۷۰

تاریخ: ۰۷ دی ۱۴۰۱ - ۱۱:۳۰

آیا یادگارهای تاریخی در سد چم‌شیر گچساران مدفون می‌شود؟

شمارش معکوس برای آبگیری سد چم‌شیر در گچساران آغاز شده و به همین علت متولیان میراث فرهنگی در تکاپو هستند تا با انجام عملیات کاوش های باستانی نسبت به نجات بخشی آثار تاریخی حوالی سد ، اقدام عاجل کنند.

در حالی که مسئولان اعلام کرده اند سد در حال احداث چم‌شیر ۹۵درصد پیشرفت فیزیکی دارد، سومین مرحله از کاوش های باستان شناسی در محوطه این سازه بزرگ آبی با سرعت در حال انجام است.

آن طور که کارشناسان باستان شناس می گویند کهن‌ترین شواهد به‌دست آمده از منطقه سد چم‌شیر به دوره‌ «فراپارینه سنگی» برمی گردد به طوری که شواهد اندکی از استقرارگاهی اواخر دوره نوسنگی در این منطقه کشف شده است.

صاحب نظران تاکید می کنند که از دیگر کشفیات باستان‌شناختی در محدوده‌ این سد می‌توان به استقرارگاهی از دوره «عیلام میانه» اشاره کرد که دارای هر دو سنت سفالگری شوشانی و انشانی است.

در آخرین کاوش‌ که امسال انجام شد به چهار متخصص باستان‌شناسی ۳۴ روز فرصت داده شد تا کاوش‌های نجات‌بخشی و مستندنگاری‌ها را انجام دهند.

انجام عملیات کاوش باستان شناسی

رییس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گچساران گفت: عملیات کاوش نجات بخشی باستان شناسی در منطقه سد چم شیر در مدت زمان یک ماه انجام می شود.

رحیم خردمند بیان کرد: این عملیات باستان شناسی در ۱۵ محوطه ازسوی ۱۵ گروه پنج تا هفت نفره چند روزی است که آغاز شده است.

وی تصریح کرد: عملیات اجرایی کاوش های باستان شناسی در منطقه سد چم‌شیر از سوی گروه های متخصص باستان شناسی انجام می شود.

خرمند با بیان اینکه اعتبار اجرای این طرح از طریق وزارت نیرو تامین شده است، عنوان کرد: وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با وزارت نیرو برای عملیات نجات‌بخشی آثار تاریخی در کنار پروژه‌های سدهای آبی تفاهم‌نامه منعقد کرده است.

استادیار گروه باستان‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس پیش از این گفته بود که چشم‌انداز جغرافیایی پیرامون محوطه و وجود ۲ استودان در صخره‌های جنوبی مشرف به محوطه، فرضیه‌های استقرار فصلی زمستانی، تفرّج‌گاه یا یک دسکرة ساسانی را در این محوطه مطرح کرده است.

امیر حاجیلو افزود: پس از آن، جوامع نیمه‌ یکجانشین در سده‌های میانی اسلامی، به ساخت‌وساز روی دیوارهای کهن‌تر اقدام کرده‌اند.

نگاهی به سد در حال احداث چم‌شیر

حجم کل مخزن این سد را ۳/۲ میلیارد متر مکعب با مساحت ۵۱ کیلومتر مربع، طول دریاچه ۴۸ کیلومتر و تراز نرمال از سطح دریا را ۵۹۸ متراست و تراز سد چم شیر از سطح دریا برای آبگیری تا سال آینده به ۵۶۰ متر خواهد رسید.

سد چم شیر دارای یک میلیون و ۱۰۰ متر مکعب حجم بدنه،۶۰۴ متر طول تاج، ۱۵۱ متر ارتفاع، ۷۵ متر عرض بدنه و سه دهنه سرریز اوجی دریچه دار است.

تأمین آب آشامیدنی و صنعتی، بهره‌مند شدن ۱۱۰ هزار هکتار از زمین‌های کشاورزی استان‌های کهگیلویه و بویراحمد، خوزستان و بوشهر، ذخیره و کنترل آب رودخانه زهره به میزان یک میلیارد و ۸۰۰ میلیون متر مکعب، تولید ۲۸۲ مگاوات برق آبی، کنترل سیلاب‌های مخرب رودخانه زهره، اشتغال زایی در زمان اجرای طرح و زیر ساخت‌های صنعت گردشگری و پرورش ماهی از مهمترین مزایای این سد است.

سد چم شیر بلندترین سد وزنی از نوع بتنی غلتکی (آر. سی. سی) ایران است که در ۲۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر دوگنبدان استان کهگیلویه و بویراحمد و بر روی رودخانه زهره ساخته شده است.

ایرنا/ فرزانه شریفی